Het café opent haar deuren

door Udo Holtappels

Over overgeëmancipeerd taalgebruik

In het woord emancipatie zit het woord man. Vandaar misschien dat vrouwen er zo’n moeite mee hebben. Een vrouwenbeweging is grammaticaal gezien vrouwelijk, een mannenbeweging ook. Ik hou wel van een goede vrouwenbeweging. Maar dat terzijde. Taalemancipatie, daar wil het over hebben. En dan met name bij het gebruik van vrouwelijke verwijswoorden. Steeds vaker lees ik in allerlei stukken: het café opent haar deuren, Helmond en haar inwoners, het bedrijf en haar werknemers etc. Om een of andere duistere reden overheerst het ‘gevoel’ dat hier sprake moet zijn van een vrouwelijk verwijswoord. En dat terwijl de grammatica er heel duidelijk over is. Naar het-woorden verwijs je met zijn. Het bedrijf en zijn medewerkers! Het college van bestuur en zijn goede voornemens.

Waarop is dat gevoel gebaseerd? Ik weet het niet, ik heb dat gevoel niet. Staat het wellicht chiquer om haar te gebruiken of is het gewoon onwetendheid? De gemeenteraad heeft in al haar onnozelheid besloten om … Daar kan ik me het vrouwelijk verwijswoord nog wel bij voorstellen. Maar vaker staat er: de gemeenteraad heeft in haar wijsheid besloten tot… Sorry, maar hier moet echt zijn gebruikt worden. Wijsheid daarbij is overigens wel vrouwelijk, onnozelheid trouwens ook.. De gemeente en haar gemeenteraad. Tja, tis even doorbijten, maar als je het door hebt valt het echt wel mee. Het bestuur en zijn secretaris. Echt waar.

Naar namen van bedrijven en plaatsnamen verwijs je ook met zijn. Dus: Helmond en zijn inwoners … Waarom? Omdat je zegt: het Helmond van de 21e eeuw is op de goede weg. Een het-woord, en dus past de verwijzing zijn. Philips en zijn managers. “Ja, voor mijn gevoel is het haar.” Nou, dan klopt dat gevoel dus niet. Over gevoel kun je niet discussiëren. Ik dacht het wel! Daarom is er grammatica. Dat is een exacte wetenschap, taal is tenslotte geen literatuurwetenschap, waarbij je er lustig op los kunt interpreteren.

Het overvloedig gebruik van vrouwelijke verwijswoorden ligt waarschijnlijk besloten in het feit dat vrouwen niet goed kunnen verwijzen, maar wel goed kunnen vinden. Mannen kunnen niet zoeken. Of ze zoeken het niet om te vinden. Vrouwen vinden overigens wel vaak iets ergens van. Het is gewoon een vorm van overcorrect gedrag, hypercorrectie wil ik het niet noemen, al word ik er wel hyper van. Emancipatie begint als je niet óvercorrect, maar gewóón correct schrijft.

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Collega Udo, Communicatie, Taal en getagged met , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

2 reacties op Het café opent haar deuren

  1. Hans zegt:

    Wel een beetje haarkloverij, hoor Udo!

  2. Mien zegt:

    Haar zijn of zijn haar? Het kan allebei. 😉

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s